Moonlight wint een terechte Oscar

Het kan bijna niemand ontgaan zijn. De Oscar-avond van zondag 26 februari eindigde in een chaotische climax toen de film Moonlight toch bleek te zijn uitgeroepen tot beste film. Enkele minuten daarvoor hadden uitreikers Faye Dunaway en Warren Beatty de Oscar voor beste film aan ‘La La Land’ gegeven en pas tijdens (!) de speeches werd duidelijk dat Moonlight eigenlijk had gewonnen. Later bleek dat Beatty en Dunaway het verkeerde kaartje hadden gekregen, die voor beste actrice, de prijs die even daarvoor was uitgereikt aan Emma Stone voor haar rol in ‘La La Land’. Op het podium de plotselinge winnaars, de plotselinge verliezers en de gehele zaal: bij iedereen heerste op dat moment vertwijfeling … 

Chiron

Maar de Oscar is zeker op zijn plaats: Moonlight is een buitengewoon breekbaar en uitmuntend meesterwerk! Daarnaast won de film ook in de categorie beste mannelijke bijrol. Mahershala Ali won het beeldje voor zijn rol als sympathieke drugsdealer Juan. Ook won Moonlight een Oscar voor best bewerkte scenario, deze werd gewonnen door toneelschrijver Tarell Alvin McCraney.In Moonlight volgen we de Afro-Amerikaanse Chiron in drie aparte hoofdstukken: als negenjarig kind, zestienjarige tiener en als volwassen man. De hoofdstukken van Moonlight zijn vernoemd naar de naam en bijnamen van de hoofdpersoon: Little, Chiron en Black. In de tijd tussen de hoofdstukken vinden weliswaar grote gebeurtenissen plaats, de kijker verneemt deze slechts terloops.

Moonlight

Een fucked up life

Chiron groeit op in een zwarte achterstandswijk van Miami, Liberty City, waar regisseur Jenkins ook zelf vandaan komt. Hij is als negenjarige, gespeeld door Alex Hibbert, een in zichzelf gekeerd en zwijgzaam kind. Een buitenbeentje, voor andere kinderen een gemakkelijke prooi. Zijn vader kent hij niet. Zijn overwerkte moeder (een geweldige Naomie Harris) is verslaafd aan crack. Je kunt wel stellen dat hij een behoorlijk fucked up life heeft. Gelukkig heeft hij wat steun aan vriend Kevin en sluit hij een onwaarschijnlijke vriendschap met drugsdealer Juan (Mahershala Ali). Bij hem vindt hij een tweede thuis en een vaderfiguur. En bij diens vriendin Teresa (Janelle Monáe) een tweede moeder. Juan leert hem gaandeweg de volgende wijze levensles “Op een gegeven moment moet je voor jezelf beslissen wie je zal zijn”. Voor Chiron is deze keuze geen gemakkelijke …

Desastreus

Als puber is Chiron (Ashton Sanders) nog steeds het doelwit van pesterijen op school en op straat. De crackverslaving van zijn moeder heeft desastreuze proporties aangenomen en zijn vriend en klasgenoot Kevin is de enige jongen die hem echt ziet staan. Dit maakt seksuele dromen in hem wakker. In het derde hoofdstuk is Chiron volwassen en wordt hij gespeeld door de imposante Trevante Rhodes. Hij bezoekt zijn moeder in een kliniek. Na jaren belt zijn jeugdliefde Kevin (André Holland) hem ineens weer op. Het begin van iets nieuws?

In Moonlight Black Boys Look Blue

Moonlight is de tweede film van regisseur Barry Jenkins. Acht jaar geleden maakte hij het mooie ‘Medicine for Melancholy’. Dat was ook al een fraaie, subtiele film over zwarte identiteit, maar gesitueerd in een heel ander milieu. Bij Moonlight is het ditmaal een bijzondere zoektocht naar identiteit met vrijwel alleen Afro-Amerikanen. Losjes gebaseerd op een nooit opgevoerd toneelstuk van toneelschrijver Tarell Alvin McCraney: ‘In Moonlight Black Boys Look Blue’. McCraney bewerkte het scenario met succes;  hij won er een Oscar mee! Jenkins en McCraney verwerkten volop eigen ervaringen uit hun jeugd in de film. Beiden groeiden op in een achterbuurt in Miami. McCraney ontdekte dat hij op mannen viel en beiden hadden een verslaafde moeder.

Een bijzondere opbouw

De film is een zeer sfeervol en intens drama geworden met een bijzondere opbouw. Ieder hoofdstuk worden Chiron en zijn vriend Kevin gespeeld door andere acteurs. Mede hierdoor lijken de hoofdstukken ook qua sfeer en thematiek drie aparte films. De keuze van Jenkins en McCraney om hetzelfde personage door verschillende acteurs te laten spelen is niet nieuw, maar de werkwijze is hier een schot in de roos! Van verward en eenzaam kind (door Alex Hibbert) tot slungelige in zichzelf gekeerde puber (Ashton Sanders) en uiteindelijk tot gespierde dealer in de geest van peetvader Juan (Trevante Rhodes). Zelden voelde een filmpersonage ondanks zijn uiterlijke verschillen zó consistent. Daarbij vormen de drie speelse, ogenschijnlijk zelfverzekerde Kevins een sterk contragewicht, hoe complex die vriendschap voor Chiron ook zal blijken.

Moonlight

Conclusie

Moonlight is een breekbaar, modern en uitmuntend gespeeld meesterwerk! Het acteerwerk van de jeugdige cast en de volwassenen is indrukwekkend, de regie intens. Met daarnaast bijzonder camerawerk. Beelden die zich laten kijken als herinneringen: met verzadigde kleuren. De ene keer gefilmd in extreem ondiepe close-ups die het gezicht van Chiron volledig ontleden. Dan weer onvast, cirkelend, zachtjes desoriënterend en tegelijkertijd dromerig en levensecht. Het verhaal op zich is zwaar en grimmig; Moonlight loopt inderdaad niet weg voor de sociale problemen van de zwarte onderklasse. Maar hoe uitzichtloos de ellende ook lijkt, er zijn altijd momenten van tederheid en poëzie in de film. Met dank aan de warmte en het licht van het subtropische klimaat in Florida, de beweeglijke camera en de soundtrack van Nicholas Britell. Je leeft ook de gehele film mee met de karakters. Ik zou zeggen: de Oscar voor beste film is dit jaar zeker op zijn plaats!

Mocht je de film nog niet gezien hebben: begin april is Moonlight te zien in het nieuwe filmhuis. Kaarten zijn hier te krijgen!